Gittim: Malabadi Köprüsü “Tarihi Çöplük”
10 Temmuz 2026Erzen Antik Kenti Balıklı Gölünü, Malabadi Köprüsünü geride bırakıp 3. Durağımız Batman Arkeoloji Müzesine geldik. Batman Merkezde bulunan mütevazı bir müze. Tabiri caiz ise kendine kadar müze. Butik ve niş zevkleri olan bir müze…
Batman’nın petrol altyapısından kaynaklı olarak daha çok özen gösterilmiş ve yatırım yapılmış bir müze ile karşı karşıya kalacağımı düşünüyordum. Çünkü malum petrol Batman’da bir çok yeri değiştirmiş. Daha doğrusu dokunduğu her yeri değiştirmiş ama müzeye pek dokunamamış. Böyle dediğime de bakmayın bence müze, bu haliyle bile Türkiye’de bulunan bir çok müzeden daha başarılı…
Öncelikle müze’de 3 salon bulunmakta bu salonlarda Paleolitik-Neolitik, Ilısu ve Hasankeyf ile ilgili sergiler mevcut. Bu sergilerde ülkenin batısında gördüklerinizden biraz daha farklı araç gereçleri ve kültürleri deneyimleyebileceğinizi söyleyebilirim.
3 Bölmeli Çömlek
Mesela çok bölmeli pişmiş topraktan yapılmış çömlek benim ilk defa gördüğüm bir parça oldu. Tarihin çeşitli zamanlarında pişmiş topraktan yapılmış ve süslenmiş ya da işlenmiş bir çok çömlek örneği gördüm ama 3 bölmelisini ilk defa gördüm. İnsan ilk gördüğü zaman bir düşünüyor amacı ne olabilir ki diye? Çünkü hiç kullanışlı durmuyor. Bu malzemenin kültürel olarak önemi ve açıklaması var. Ancak dediğim gibi hiç kullanışlı durmuyor.
Elemtere Fiş Kem Gözlere Şiş
Bir başka vereceğim örnek ise gözler. Daha doğrusu göz idolleri. Mezopotamya veya Anadolu uygarlıklarında çok fazla görülen bu gözler genellikle tanrılara sunulan adaklar olduğu veya kötü güçlerden korunmak için kullanılan muskalar olarak işlev gördüğü düşünülmektedir. Bu cümleyi okuduktan sonra aklınızda bir şimşek çakmalı!
Batman Müzesinin En Güzel Yeri
Fakat Batman Mehmet Cabir Alper Arkeoloji Müzesinin bence en önemli yeri salonları değil bahçesi. İlk başlarda anlattım ya sular altında kalmış HasanKeyf yada Ilısu ile ilgili sergiler var diye. İşte o sergilerin bulunduğu kazı çalışmalarında ki yerleşim yerleri ve dönemin alet edevatları, sosyolojik yaşamı müzenin bahçesinde yeniden oluşturulmuş. Kerpiçten evler, çömlekler, mezarlıklar hepsi kendine göre sınıflandırılmış ve kompozisyonlanarak yeniden oluşturulmuş. Müzenin içinden daha çok bahçesi benim daha çok hoşuma gitti.
Hatta müzenin bahçesinde ilgimi çeken en önemli eser sanırım yakın tarihlerde çömlekçilik ile ilgili olan alanda bulunan tarihi faraş ve süpürge oldu diyebilirim 😊 plastik malzeme kullanılarak yapılan ve çömlek atölyesini temizlemeye yarayan bu tarihi alet günümüzde de aynı şekliyle kullanılıyor olması atalarımızın ne kadar başarılı icatlar yaptığının kanıtı…
Bu da Antik çağlardan kalma, satranç oyununun atası olabileceği düşünülen bir oyun.
Batman Müzesinin Gözlemeci Teyzesi
